KONYA- Dedeoğulları ailesinden 4'ü kadın 7 kişinin katledilmesinin üzerinden beş yıl geçti. İlk ırkçı saldırının ardından gerekli koruma önlemlerinin alınmaması katliama zemin hazırlarken, dosyada azmettiriciler beraat etti. İç hukuk yollarının tükenmesiyle aile adalet arayışını AİHM'e taşımaya hazırlanıyor.

 

Qers’ten Konya’nın Meram ilçesine göç eden Dedeoğulları ailesi, 12 Mayıs 2021 tarihinde "biz ülkücüyüz sizi burada yaşatmayacağız" diyen Keleş ve Çalık ailelerinden oluşan yaklaşık 60 kişilik ırkçı grubun saldırısına uğradı. Saldırıda altı aile üyesi yaralandı. Olayın ardından Ali Keleş, Ayşe Keleş, Yahya Çalık, Lütfi Keleş, Şerife Çalık ve Veli Keleş tutuklandı. Diğer şüpheliler adli kontrol şartıyla serbest bırakıldı. İlerleyen süreçte tutuklu olan Ayşe Keleş ve Şerife Çalık serbest bırakıldı. Bu saldırının ardından gerekli koruma tedbirleri alınmadı ve etkin bir soruşturma yürütülmedi.

 

Saldırganların lehine koruma kararı çıkarıldı

 

Ailenin avukatı Abdurrahman Karabulut, soruşturmanın genişletilmesi ve saldırıda yer alan diğer isimlerin de tespit edilerek, “Nitelikli olarak kasten öldürmeye teşebbüs etme”, “Nitelikli kasten yaralama”, “Nitelikli konut dokunulmazlığını ihlal etme” ve “tehdit ve kişilerin huzur ve sükutunu bozma” suçlarından tutuklanması talebiyle 17 Haziran’da Konya Cumhuriyet Başsavcılığı’na başvurdu. Fakat avukatın başvurusuna rağmen Haziran ayında yapılan tutukluluk incelemesinde Ayşe Keleş ve Şerife Çalık, serbest bırakıldı. Dosyada yalnızca 4 tutuklu kaldı. Ayrıca dosyada fail olan 10 kişi hakkında da koruma kararı çıkarıldı. Saldırganların lehine koruma kararları uygulanırken, saldırıya uğrayan Dedeoğulları ailesi için etkin bir koruma tedbiri alınmadı.

 

İkinci saldırının zemini hazırlandı

 

İlk saldırının ardından gerekli koruma önlemlerin alınmaması sonucu, 30 Temmuz 2021’de fail Mehmet Altun, Yaşar Dedeoğulları’nın evini basarak yedi kişiyi ateşli silahla katletti. Saldırıda Yaşar Dedeoğulları, eşi İpek Dedeoğulları, çocukları Serap Dedeoğulları, Serpil Dedeoğulları, Sibel Dedeoğulları, Metin Dedeoğulları ve Barış Dedeoğulları yaşamını yitirdi. Konya Şehir Hastanesi’ne kaldırılan 7 aile üyesinin cenazesi Karatay ilçesinde bulunan Saraçoğlu Mezarlığı’nda defnedildi.

 

Katliam kameralarda 

 

Ortaya çıkan kamera görüntülerinde Mehmet Altun’un katliamı yapmadan 20 dakika önce Yaşar Dedeoğulları ile görüştüğü ve ardından 18 dakika sonra eve tekrar gelip elindeki poşetten çıkardığı ateşli silahla aile üyelerini hedef aldığı ve daha sonra yerde yatan yaralılara tekrar ateş açtığı ve saldırının ardından evi ateşe verip kaçtığı tespit edildi. Olayın ardından Mehmet Altun, 4 Ağustos’ta memleketi Bozkır ilçesi Üçpınar Mahallesi’nde gözaltına alınarak tutuklandı. Irkçı saldırıya uğrayan Dedeoğulları ailesinin şikayetine rağmen gerekli önemlerin alınmamasına dair gelen tepkiler üzerine yaşanan katliamdan sonra Meram Emniyet Müdürü görevden alındı.

 

Irkçı saikler yok sayıldı

 

Konya 8’inci Ağır Ceza Mahkemesi 12 Mayıs saldırısı iddianamesini, Konya 4. Ağır Ceza Mahkemesi ise katliam iddianamesini kabul etti. Katliam dosyası ile ırkçı saldırı dosyasının birleştirilmesi avukatlar tarafından defalarca talep edilmesine rağmen dava birleştirilmedi. İddianamelerde ırkçı saikler görmezden gelinerek katliam “husumete dayalı kavga” olarak nitelendirildi.

 

‘Husumet’ söylemleriyle katliamın üstü kapatılmak istendi

 

O dönem katliamın yargı eliyle “husumet” olarak nitelendirilmesini katledilenlerden İpek Dedeoğulları’nın kardeşi Seher Yakut, olayın ırkçı bir saldırı olduğunun altını çizmiş ve olaya dair “husumet” yönünde ki söylemlere tepki göstererek “Kürtleri sevmiyorlar diye eve girip katliam yapmışlar. Biz Kürt’üz” demişti.

 

İlk duruşma öncesi dosyada tek tutuklu kaldı

 

Katliamdan sonra yürütülen soruşturmada aralarında failin ailesinden 3 kişiyle birlikte 13 kişi göz altına alındı. Soruşturma kapsamında gözaltına alınan 14 kişiden 10’u tutuklandı. 10 kişi hakkında “kasten öldürme” suçundan tutuklama kararı verilirken, 4 kişi adli kontrol şartıyla serbest bırakıldı. Tutuklananlar arasında yer alan Ayşe Keleş, Dedeoğluları ailesine yönelik 12 Mayıs’ta gerçekleştirilen ırkçı saldırı ardından da 13 Mayıs’ta tutuklanmıştı. 14 Aralık 2021’de davanın ilk duruşması öncesinde “azmettirme ve kasten öldürme” suçlamalarıyla yargılanan failler aşamalı olarak tahliye edildi. 14 Aralık 2021 tarihinde ki ilk duruşma öncesinde dosyada tutuklu olarak yalnızca fail Mehmet Altun kaldı.

 

Karartılan deliller ve kamu görevlileri hakkında suç duyurusu

 

Ailenin Avukatı, adım adım gelen katliamda sorumluluğu bulunan kamu görevlileri hakkında Konya Cumhuriyet Başsavcılığı’na suç duyurusunda bulundu. Konya İl Emniyet Müdürü, Meram İlçe Emniyet Müdürlüğünden Sorumlu İl Emniyet Müdür Yardımcısı, Meram İlçe Emniyet Müdürü, Lalebahçe Polis Merkezi Amirliğinden Sorumlu İlçe Emniyet Müdür Yardımcısı, Lalebahçe Polis Merkezi Amiri , Lalebahçe Polis Merkezi Amirliği'nde çalışan kusurlu personel, dosyanın Cumhuriyet Savcısı, Konya 5'nci Sulh Ceza Hakimi, Konya 3'ncü Sulh Ceza Hakimi ile diğer kamu görevlileri hakkında "Kasten öldürmenin ihmali davranışla işlenmesi" ve "Görevi kötüye kullanma" suçlarından şikayette bulundu.

 

Fail firari olduğu dönemde emniyetle görüştü

 

Duruşma süreçlerinde katliamın kamu kurumlarının ihmali ve birden fazla kişinin dahiliyetiyle gerçekleştiğini gösteren deliller ortaya çıktı. Olay gününe ait 2 dakikalık kamera kaydının silindiği, banka hesap incelemeleri ile HTS kayıtlarının dosyaya dahil edilmediği açığa çıktı. Fail Mehmet Altun’un firari olduğu dönemde (2 Ağustos 2021) Asayiş Şube Müdürlüğü ile yaptığı yaklaşık 45 dakikalık telefon görüşmesi, dosyaya 15 ay sonra eklendi. Ancak bu görüşmenin yalnızca 12 sayfası kayıt altına alındı, geriye kalan yaklaşık 30 dakika ise çözümleme yapılamadığı iddiasıyla dosyada yer almadı. Yansıyan telefon görüşmesinde polislerin Mehmet Altun’a “yiğidim”, “abicim biliyoruz seni neden yaptığını da biliyoruz seni anlıyoruz, onların ne olduğunu biliyoruz” şeklindeki sözleri dikkat çekti. Daha önce de ilk saldırıya dair çıkan kayıtlarda, savcının tutuklanan 9 kişiye “Suçu  iki kişi üstlensin, gerisi serbest kalır” dediği de cezaevi görüşme kayıtlarında ortaya çıkmıştı.

 

Azmettiriciler serbest bırakıldı

 

Yargılama sonucunda mahkeme, Mehmet Altun’a "canavarca hisle tasarlayarak 7 kişiyi kasten öldürme" suçundan 7 kez ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası verdi. Azmettirmeyle yargılanan Keleş ve Çalık aileleri üyesi diğer tüm failler hakkında beraat kararı verdi. Yargıtay, Mehmet Altun’a verilen cezayı onarken, azmettiriciler ve katliamın arka planına ilişkin tüm itirazları reddetti.

 

İç hukuk yolları tükendi dava AİHM’e taşınacak

 

Ailenin sağ kalan tek üyesi Çetin Dedeoğulları ve avukatı, davanın tek kişiye yıkılarak azmettiricilerin ve delillerin karartılmasının üstünün örtüldüğünü ifade etti. İç hukuk yollarının tükenmesi üzerine aile avukatları, dosyayı uluslararası mahkemelere (AİHM) taşıyacaklarını açıkladı.

 

Kayıtların silinmesine dair açılan dava ertelendi

 

Dedeoğulları ailesinin sağ kalan tek üyesi Çetin Dedeoğulları ve avukatları, emniyet ve İçişleri Bakanlığı'nın katliama ait kamera görüntüleri ile ses kayıtlarını silmesi-tahrif etmesi ve idarenin ağır ihmali nedeniyle Konya 2. İdare Mahkemesi'nde açtığı tazminat davası, 16 Nisan 2026 tarihinde görüldü. İçişleri Bakanlığı ve Emniyet Genel Müdürlüğü davanın reddini talep ederken dava karara bağlanmak üzere ertelendi.

 

Adalet mücadelesi sürüyor

 

Dedeoğluları ailesinden 4'ü kadın 7 kişinin katledilmesinin üzerinden beş yıl geçti. Katliama zemin hazırlayan kolluk kuvvetlerinin ihmalleri, ilk saldırıdan sonra gerekli önemlerin alınmaması katliamın zeminini hazırladı. İktidar o dönem yarattığı siyasal iklim ile Kürtlere yönelik ırkçılığı besledi. Bu cezasızlık pratiği, katliam soruşturmasında tutuklanan 13 kişiden 12’sinin daha ilk duruşma görülmeden aşamalı olarak tahliye edilmesi ve dava tek tutuklu faille sürdürüldü. Katliamın üstü yargı eliyle kapatılmaya çalışılsa da adalet mücadelesi sürüyor.