19 Mayıs 1989: Kadın Kurultayı toplandı
- 09:07 19 Mayıs 2026
- Tarihte Bugün
İstanbul’da yapılan “Kadınların kadın olmaktan kaynaklı sorunlarını tartışmak, tanışmak ve seslerini yükseltmek” amacıyla 19 Mayıs 1989’da Kadın Kurultayı toplandı.
Kurultaya, Türkiye’nin değişik yerlerinden kadın örgütleri, feminist gruplar, sosyalist kadınlar, bağımsız kadınlar, İHD kadın komisyonları ve yurtdışından olmak üzere 2 bin 500 civarında kadın katıldı. Üç gün süren kurultayda; eğitimde, siyasal ve ekonomik yaşamda, yasalarda, dinde ve bilimde, kültür alanlarında kadınlara karşı ayrımcılık, ailenin sorgulanması, kadınlara yönelik şiddet, kadınların cinselliği, özgürleşme, kurtuluş ve örgütlenme perspektifleri ile Kürt kadınların sorunları üzerine 70 tebliğ sunuldu.
Tarihte bugün öne çıkan kimi gelişmeler ise şu şekilde:
1593: Fransız ressam Claude Vignon bugün dünyaya geldi. İtalya’da öğrenim gördüğü dönemde özellikle Caravaggio, Guercino, Guido Reni ve Annibale Caracci’nin çalışmaları aracılığıyla birçok yeni sanatsal akımla tanışan Claude’un çalışmaları; esrarengiz, çelişkili ve tek bir terim ya da üslupla tanımlandı. Canlı renkleri yansıttığı eserleri etkileyici bulundu. Claude, akıcı bir teknikle çalıştı, özellikle tekstil, altın ve diğer taşların işlenmesinde oldukça başarılıydı. Claude, 10 Mayıs 1670’de yaşamını yitirdi.
1880: İnsan haklarının “beyaz” ve “erkeklere” tanındığı dönemlerde kadınların oy hakkı için savaşan, ırkçılık ve cinsiyetçilik karşıtı antimilitarist önderlerden biri olan Idola Saint Jean, 142 yıl önce bugün doğdu.
Hiç evlenmeyerek ve çocuk yapmayarak geleneksel kadın figürüne itirazını dile getiren Idola, kendi geçimini sağlayabilen bir kadın olarak siyasal arenada kadınların oy hakkını savundu, erkeklerin yarattığı etik değerlerin ötesine geçerek kadınlara alan açan bir idol oldu. Oyunculuğu, gazeteciliği ve aktivistliği ile kendini yaratan Idola, aynı zamanda Quebec’te Fransız asimilasyonuna karşı mücadele vermiş, kadınların miras hakkı için savaşmış bir feministti.
1861: Avustralyalı opera sanatçısı Dame Nellie Melba bugün dünyaya geldi. 20’nci yüzyılın başlarının en ünlü sanatçılarından biri olan Dame Nellie Melba, klasik müzik alanında uluslararası tanınırlık kazanan ilk Avustralyalı oldu. Memleketi Melbourne’den “Melba” adını alan Dame Nellie Melba, 23 Şubat 1931’de yaşamını yitirdi.
1879: İngiliz politikacı Nancy Witcher, 142 yıl önce bugün dünyaya geldi. ABD’de yaşayan Nancy, 1919’dan 1945’e kadar parlamentoda milletvekili olarak görev yapan ilk kadın unvanını aldı.
1903: Doğa bilimlerinde doktora yapan ilk Afrikalı-Amerikalı kadın olan Ruth Ella Moore doğdu. Bakteriler üzerine çalışmalar yapan Ruth Ella Moore, Howard Üniversitesi’nde tüberküloz, immünoloji ve diş çürüğü gibi hastalıklara dair bakterileri ve antibiyotikleri inceledi. Bu süre zarfında doçentliğe yükselen Ruth Ella Moore, emekli olana kadar eğitim vermeye ve araştırmalarını sürdürmeye devam etti.
1920: 2’nci Dünya Savaşı sırasında direnişteki çalışmalarıyla tanınan Amsterdamlı doktor Tina Strobos doğdu. Hollanda’daki Nazi işgali sırasında direnişin bir parçası olan Tina Strobos; direniş için silah ve telsiz kaçırdı, mültecilerin ülkeden kaçmasına yardımcı olmak için sahte pasaportlar hazırladı. Tina Strobos, dokuz defa tutuklanıp sorgulanmasına rağmen bir Yahudi’nin bulunduğu yeri asla ihbar etmedi. Tina Strobos, 10 yıl önce bugün yaşamını yitirdi.
1979: 1 Mayıs günü sokağa çıktıkları için tutuklanan Türkiye İşçi Partisi Genel Başkanı Behice Boran ve 330 partili serbest bırakıldı.
2019: Kayıplarının akıbetini sormak için 738’inci haftada bir araya gelen Cumartesi Anneleri’nin eylemine İran, Rusya, Kıbrıs ve Lübnan’dan gelen kayıp yakınları destek verdi.
2022: 2005 yılından sonra ilk kez bir Birleşmiş Milletler (BM) raportörü İran’ı ziyaret etti. Belarus Devlet Üniversitesi Barış Araştırmaları Merkezi Müdürü ve Uluslararası Hukuk Profesörü raportör Alena Douhan, 7-18 Mayıs tarihleri arasında 12 günlük İran ziyareti gerçekleştirdi. Alena Douhan, ziyaretinde devlet yetkilileri, sivil toplum kuruluşları temsilcileri, sağlık uzmanları ve mali kurum yetkilileri ile görüşmeler yaptı. Alena Douhan, ABD’nin İran’a yönelik yaptırımlarının “illegal” olduğunu ve insanlar üzerindeki etkisinin ağır sonuçlar yarattığını söyledi.







