Gulîstan Gulmuş

 

RIHA - Rojnamegere Midye Miqdet dîyar kerd ke agêrayîşê Efrînî Newroze dima zî dewam keno, dîyar kerd ke keyeyê roniştoxanê Efrînî hetê HTŞyî ra ameyî desteserkerdiş û va: “Bi hawayêk, Efrîn hema zî binê îşxalkerdişî de yo. Agêrayîşê Efrînî bes nîyo; ganî çeteyî keyeyê roniştoxanê Efrînî ra bivejê.”

 

Tirkîya û çeteyê ke aye paştîdayîşê înan kena 20ê çeleyê 2018ine de Bakur û Rojhelatê Sûrîye de dest bi îşxalkerdişê Efrînî kerd. Netîceya hêrişanê ke 79 teyaranê şerî yê Tirkîya, bi hezaran leşkerî û çeteyî tewrê înan bî, bajar bi rastî zî bîyo wêran, bi seyan kesî ameyî kiştiş û bi hezaran kes zî birîndar bîyî. Heta 18ê adara 2018ine, bi des hezaran roniştoxê Efrînî mecbur mendî ke koçber bibê. Heşt serrê vîyarteyî de, 700 kes ameyî kiştiş û 10.000 kes, mîyanê înan de 1.000 cinî û tutî, ameyî remnayîş. Hêrişanê îşxalkerdişî ke rejîmê Baasî zî tewrê înan bî, peynî nêbîyî û tena nameyê hukmat û çeteyan ameyê vurnayîş. Roniştoxê Efrînî yê ke xo sepernabî taxanê Şexmeqsûdî, Eşrefîye, Hesekê, Dêrîkî û Qamişloyî û yê ke Efrînî de zî bî uca rastê hêrişan ameyî.

 

6ê çeleyî de, grubê paramîlîterî yê ke hetê Tirkîya ra yenê paştîdayîş û çeteyê HTŞyî taxanê Şexmeqsûdî û Eşrefîyeyî ser o hêriş kerdî, dima zî bajarê Bakur û Rojhelatê Sûrîye û Rojava ser o hêrîş kerdî. Heta 29ê çeleyî, mîyanê Îdarekardişê Xoserî yê Demokratîkî yê Bakurî û Rojhelatê Sûrîye û HTŞyî de peyman virazîyabî. Yew maddeyê peymanî agêrayîşê şarê Efrînî bî ke semedê hêrişan bi zorî koçber bîbî. Qonaxê verêne de, 8ê adare de 400 keye agêrayê Efrîn. Goreyê eşkerayîyan, yeno pawitiş ke agêrayîşêk bîn ê Efrînî zî bibo.

 

Rojnamegere Midiye Mîqdet a ke herême de xebate kena, rewşa Efrînî û koçberanê ke do agêrê Efrînî JINNEWSyî rê ercna.

 

‘Xoverdayîş hemverê hêrişan bi israr dewam kerd’

 

Midye Miqdet dîyar kerd ke dima ke Tirkîya 18ê adara 2018ine de bi 79 teyaranê şerî hêrîş kerd, şarê Efrînî mecbur mendî ke keyeyê xo ra bivejê. Midye Miqdet, derheqê hedîseyan dima de va: “Wexto ke dewleta tirke yew hetî ra hêrişanê xo domna, rejîmê Baasî heto bîn ra zordarîyê xo şarî ser o zêde kerd. Armancê her di dewletan no bî ke hewl bidê xoverdayîşê şarî peynî bikerê. La xoverdayîş heta peynîye dewam kerd. Bi rijîyayîşê rejîma Baasî dir, hêrişanê dewleta Tirkîya û HTŞyî tesîrêk muhîm kerd. Semedê peynîkerdişê qetlîaman û vernîya hêrişanê ke armancê înan çinkerdiş ê nasnameyê kurdî yo, nika merdimî kantonê Şehbayî dir ver bi taxanê Şexmeqsûdî û Eşrefîye û Reqayî û Tebqayî ke binê kontrolê îdarekardişê xoserî de yê koç kenê. Sewbîna hêrîşî taxanê Şexmeqsûdî û Eşrefîye ser o zî yenê kerdiş û ancî yew rey, merdimî uca ra koç kenê. Netîce de dimayê hêrişan, kontrolê Reqayî û Tebqayî ke şarê uca xo rê sey stargeh dîbî, kewenê destê çeteyan. Nê semedî ra, ê koç kenê Hesekî û Qamişloyî. Pêwa heme nê praktîkan zî xoverdayîş dewam keno.”

 

‘Agêrayîş bes nîyo, ganî HTŞ keyeyan ra bivejîyo’

 

Mîdye Miqdet dîyar kerd ke netîceya peymana mîyanê QSDyî û HTŞyî ya 29ê çeleyî 9ê adare de 400 keye agêrayî Efrîn û va: “Amadekerdişî semedê karwanêk bîn ke Newroze dima agêro Efrîn dewam keno. Karwano yewine 400 keyeyê Efrînî ra pê ameyîne. Yeno pawitiş ke koçberî bi nê hawayî hêdî hêdî agêrê herra xo. La problem tena agêrayîş nîyo; çeteyî keyeyê xo taxanê keyeyê koçberanê Efrînî de bica kerdî. Ê wazenê kontrolê xo ser milkê şarê Efrînî de bipawê. Bi nê hawayî, tena agêrayîş bes nîyo; ganî ê keyeyê şarê Efrînî ra bivejê. Bi hawayêk, Efrîn hema zî binê îşxalkerdişî de yo. Ta ke agêrayîşêk asayîş bibo, ganî çeteyî keyeyê ke îşxal kerdî ra bivejê.”

 

‘Ganî dewleta tirke Efrînî ra bivejo’

 

Mîdye Miqdet qetî kerd ke zaf keyeyê roniştoxanê Efrînî hetê HTŞyî ra ameyê desteserkerdiş û dîyar kerd ke wexto ke şarê Efrînî agêro keyeyê xo, hewcedarîyê asayîşî est o û va: “Sewbîna, ganî dewletêk tesîrê xo ser dewletêk bîn bikero. Ganî hukmato ke tîya de yo bieşko dewleta tirke uca ra bivejo. Armancê dewleta tirke tîya de îşxalkerdiş o. Nê semedî ra, wezîfeyê esasî yê hukmato ke tîya de yo vejnayîşê dewleta tirke Efrînî ra yo. Ganî asayîş semedê şarî bêro peydakerdiş ta ke karwanê bînî bêrê. Ma nêwazenê wexto ke ma agêrê bi pêlêk bîn ê koçberî û qetlîamî dir rî bi rî bimanê. Bi nê hawayî, verê de ganî asayîşê ma bêro qetîkerdiş.”