AMED - “Kadın, Adalet ve Hafıza Nöbeti”nin 6’ncı haftasında katledilen ve şüpheli şekilde yaşamını yitiren 14 kadının hikâyesi okunarak, “Şiddet kader değildir. Cezasızlık kabul edilemez. Bu ölümleri mümkün kılan düzeni değiştirmek, kadınların yaşamlarını, sözlerini ve hakikatlerini savunmak için bulunuyoruz” denildi.

 

Amed Şiddetle Mücadele Ağı tarafından kadın katliamlarına karşı başlatılan “Kadın, Adalet ve Hafıza Nöbeti”, 6’ncı haftasında da Diyarbakır Adliyesi önünde devam etti. Nöbette, “Kadınlar adalet ve hafıza nöbeti tutuyor” pankartı ile katledilen kadınların fotoğrafları taşındı. Siyasi parti ve sivil toplum örgütü temsilcilerinin de katıldığı nöbette sık sık “Jin, jiyan, azadî”, “Kadın cinayetleri politiktir”, “Bijî tekoşîna jinan” ve “Koruma, aklama, yargıla” sloganları atıldı. Basın açıklamasını Dayanışmanın Kadın Hali Derneği (DAKAHDER) üyesi İrem İlhan okudu.

 

‘Hakikatin karanlıkta kalmaması için buradayız’

 

Kadınların yaşamını yitirişlerinin “intihar”, “kaza” ve “şüpheli ölüm” denilerek karanlıkta bırakıldığı bir coğrafyada unutmayı ve sessiz kalmayı reddettiklerini belirten İrem İlhan, “Kadınların birer sayı, birer dosya numarası, gazete manşeti ya da istatistik olmadığını hatırlatıyoruz. Kadınların yaşamlarının sistematik biçimde sürekli hedef alınmasının adı kadın kırımıdır. Bu kırım; tarihsel-toplumsal değerlerin taşıyıcısı olan kadınların hakikatine, varoluşuna yönelmiş bir savaştır. Bu cinayetler münferit değil; patriyarkanın, cezasızlığın ve kadınların yaşamları üzerinde hak iddia eden erkek egemen düzenin sonucudur. Nöbetlerimizde kadınların hikâyelerini anlatırken onların onurunu ve geride kalan yakınlarının haklarını gözetmeyi; doğrulanmamış bilgileri yeniden üretmemeyi ve hiçbir kadının yaşamını bir teşhir nesnesine dönüştürmemeyi esas alacağız. Talep ettiğimiz adalet yalnızca ölümden sonra verilecek bir hükümle sınırlı değildir. Şüpheli kadın ölümü, ölüm biçiminin adı değildir; soruşturma makamlarının gidermekle yükümlü olduğu şüphenin adıdır. Hakikatin karanlıkta bırakılmaması ve hiç kimsenin unutulmaması için buradayız” dedi.

 

‘Rojin için mücadele sürecek’

 

İrem İlhan devamında, “Rojin Kabaiş’in şüpheli ölümünün aydınlatılması ve hakikatin ortaya çıkarılması için sürdürdüğümüz adalet mücadelesinde, soruşturma sürecindeki eksikliklerin yanı sıra adalet arayışını hedef alan engelleme girişimleri, tehditler ve saldırılarla karşı karşıya kalıyoruz. Rojin’in ölümüne ilişkin tüm şüphelerin giderilmesi, delillerin eksiksiz değerlendirilmesi ve etkili bir soruşturma yürütülmesi yönündeki taleplerimizden vazgeçmiyoruz. Bu süreçte adalet mücadelesini hedef alan tehdit ve saldırıların faillerinin tespit edilmesini, bu eylemlerin arka planındaki ilişkilerin, olası yönlendirmelerin ve sorumlulukların tüm yönleriyle açığa çıkarılmasını talep ediyoruz. Rojin Kabaiş dosyasının ve adalet arayışını engellemeye yönelik eylemlerin takipçisi olmaya devam edeceğiz. Hakikatin üzerinin örtülmesine, kadınların adalet talebinin susturulmasına izin vermeyeceğiz” dedi.

 

Açıklamanın ardından 2-10 Kasım tarihleri arasında katledilen kadınların hikâyeleri okundu.

 

‘Şefika’nın adını ortak hafızamızda taşıyoruz’

 

“Şefika Yeşildağ, 33 yaşındaydı. 2 Kasım 2026 tarihinde, altı yıl önce boşandığı Osman Oruç tarafından Aksaray’ın Tacin Mahallesi’ndeki evinde bıçaklanarak öldürüldü. Şefika’nın annesi, failin kızını sürekli rahatsız ettiğini ve olaydan bir gün önce de bu davranışını sürdürdüğünü açıkladı. Şefika’nın öldürülmesi, boşanmanın kadınlar açısından erkek şiddeti tehdidini her zaman sona erdirmediğini bir kez daha ortaya koyuyor. Şefika’nın ölümünden önce maruz kaldığı belirtilen rahatsız etme davranışlarının, olası tehditlerin ve koruma başvurularının araştırılmasını; kamu kurumlarının herhangi bir ihmalinin bulunup bulunmadığının ortaya çıkarılmasını talep ediyoruz. Şefika’nın adını ortak hafızamızda taşıyoruz.”

 

‘Kadının yaşamı hakkında karar verme iradesi’

 

“Latife Mengüç, 50 yaşındaydı. 5 Kasım 2026 tarihinde, kendisinden ayrılmak istediği belirtilen İsmail Yurtseven isimli erkek tarafından silahla öldürüldü. Fail erkek, olayın ardından yaşamına son verdi. Latife’nin hikâyesi, kadınların kendi yaşamları hakkında karar verme iradesinin erkek şiddetiyle nasıl hedef alındığını bir kez daha gösteriyor. Bir ilişkiyi sürdürmek ya da sonlandırmak, her kadının en temel özgürlüklerinden biridir. Failin yaşamına son vermesi, Latife’nin ölümüne ilişkin hakikatin araştırılması yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz. Olası geçmiş şiddet öyküsünün, tehditlerin ve kamu kurumlarına yapılmış başvuruların araştırılmasını; önlenebilir bir şiddet sürecinin bulunup bulunmadığının ortaya çıkarılmasını talep ediyoruz.”

 

‘Mücadelemiz hayati’

 

“Huriye Çiçek, 50 yaşındaydı. Kasım ayının ilk günlerinde, oğlu Halil D. tarafından gerçekleştirildiği bildirilen silahlı saldırı sonucunda yaşamını yitirdi. Aynı saldırıda kızı Zeynep Demircan da öldürüldü, bir çocuk ise ağır yaralandı. Huriye’nin ölümü, kadınların aile içinde maruz kaldıkları şiddetin görünmezleştirilmesine karşı mücadelemizin neden hayati olduğunu bir kez daha hatırlatıyor. Aile, kadınların yaşam hakkının askıya alınabildiği, şiddetin özel alan gerekçesiyle görmezden gelinebildiği bir yapı olamaz. Bugün Huriye’nin adını anarken, aile içi şiddetin önlenmesine ilişkin kamusal yükümlülükleri hatırlatıyor; soruşturmanın bütün yönleriyle etkili biçimde yürütülmesini talep ediyoruz. Huriye’yi unutmayacağız.”

 

‘Aile içindeki şiddet’

 

“Zeynep Demircan, 25 yaşındaydı. Annesi Huriye Çiçek ile birlikte, erkek kardeşi Halil D. tarafından gerçekleştirildiği bildirilen silahlı saldırı sonucunda yaşamını yitirdi. Zeynep’in hikâyesi, kadınların yaşam hakkının aile ilişkileri içerisinde de koşulsuz biçimde korunması gerektiğini hatırlatıyor. Kadınların yaşamları üzerinde aile üyelerinin söz sahibi olduğu anlayışın, kadınların özgürlüğünü sınırlayan ve şiddeti meşrulaştıran bütün biçimlerine karşı çıkıyoruz. Huriye ve Zeynep’in aynı saldırıda öldürülmesi, aile içindeki şiddetin kadınların yaşamlarına yönelen ağır sonuçlarını ortaya koyuyor. Bu olayın bütün yönleriyle aydınlatılmasını, yaralanan çocuğun korunmasına ilişkin yükümlülüklerin eksiksiz yerine getirilmesini istiyoruz.”

 

‘Sorumlular hesap versin’

 

“Hülya Aktaş, 73 yaşındaydı. 6 Kasım 2026 tarihinde oğlu Uğur Kabaağaç tarafından bıçaklanarak öldürüldü. Aynı saldırıda diğer oğlu Hüseyin Kabaağaç da yaşamını yitirdi. Şüphelinin yakalandığı ve soruşturma başlatıldığı bildirildi. Hülya’nın ölümü, kadınların yaşam hakkının yaşlarından, aile içindeki konumlarından ve yakınlık ilişkilerinden bağımsız olarak güvence altına alınması gerektiğini hatırlatıyor. Kadınların aile içinde maruz kaldıkları şiddet, çoğu zaman aile mahremiyeti gerekçesiyle görünmez kılınıyor. Oysa hiçbir yakınlık ilişkisi, şiddetin üzerini örten bir gerekçeye dönüşemez. Kadınların yaşam hakkını korumak, aile içindeki şiddetin de bütün yönleriyle araştırılmasını ve önlenmesini gerektirir. Bugün Hülya’nın adını anarken, yaşamının sonlandırılmasına ilişkin maddi gerçeğin ortaya çıkarılmasını ve sorumluların hesap vermesini talep ediyoruz. Hülya’yı unutmayacağız.”

 

‘Koruyucu mekanizmalar işletilsin’

 

“Nazmiye Özer, 56 yaşındaydı. 7 Kasım 2026 tarihinde, altı yıl önce boşandığı erkek tarafından öldürüldü. Şüphelinin olayın ardından yakalandığı bildirildi. Nazmiye’nin hikâyesi, boşanmanın her zaman kadınlar için şiddet tehdidinin sona ermesi anlamına gelmediğini gösteriyor. Boşanmanın üzerinden yıllar geçmiş olması, geçmiş şiddet öyküsünün ve olası tehditlerin araştırılması gerekliliğini ortadan kaldırmaz. Kadınların ayrılma ve boşanma süreçlerinde olduğu kadar bu süreçlerin sonrasında da güven içinde yaşayabilmelerini sağlayacak koruyucu ve önleyici mekanizmaların işletilmesi zorunludur. Nazmiye’yi unutmayacağız.”

 

‘Hilal’i unutmayacağız’

 

“Hilal Mete, 31 yaşındaydı. 5 Kasım 2026 tarihinde, meslektaşı Ayşe Sena Demir ile birlikte bulunduğu araçta silahlı saldırıya uğrayarak yaşamını yitirdi. Olayın şüphelisi Arif Sefa Özdemir’in yakalandığı bildirildi. Hilal’in öldürülmesi, kadınların çalışma yaşamında ve kamusal alanlarda güvenliğinin sağlanmasına ilişkin sorumlulukları bir kez daha gündeme getiriyor. Şiddetin önlenmesi, risklerin tespit edilmesi ve koruyucu mekanizmaların etkin biçimde işletilmesi kamusal bir yükümlülüktür. Hilal’in ölümüne ilişkin soruşturmanın bütün yönleriyle yürütülmesini ve sorumluların hesap vermesini talep ediyoruz. Hilal’i unutmayacağız.”

 

‘Şiddet münferit değildir’

 

“Ayşe Sena Demir, 46 yaşındaydı. 5 Kasım 2026 tarihinde meslektaşı Hilal Mete ile birlikte bulunduğu araçta silahlı saldırıya uğradı. Ağır yaralı olarak kaldırıldığı hastanede yaşamını yitirdi. Ayşe Sena’nın öldürülmesi, kadınların çalışma yaşamında karşı karşıya kaldıkları güvenlik risklerinin ve silahlı şiddetin önlenmesine yönelik kamusal sorumluluğun önemini ortaya koyuyor. Kadınların yaşam hakkını güvence altına almak, şiddet olaylarını münferit vakalar olarak değerlendirmekle değil, önleyici politikaları ve etkili koruma mekanizmalarını hayata geçirmekle mümkündür. Ayşe Sena’nın ölümüne ilişkin adli sürecin etkili biçimde yürütülmesini ve olayın bütün yönleriyle aydınlatılmasını talep ediyoruz. Ayşe Sena’nın adını ortak hafızamızda taşıyoruz.”

 

‘Etkili soruşturma yürütülsün’

 

“Satı Aydoğmuş, 68 yaşındaydı. 5 Kasım 2026 tarihinde Kıyır köyü yakınlarında gerçekleştirilen silahlı saldırı sonucunda yaşamını yitirdi. Aynı saldırıda Seydi Ahmet Aydoğmuş da öldürüldü. Kadınların yaşamlarına ilişkin bilgilerin sınırlı olması, ölümlerinin görünmez kılınmasını veya adalet taleplerinin geri planda bırakılmasını haklı göstermez. Kadınların yaşam hakkına yönelik saldırıların bütün yönleriyle araştırılması, delillerin eksiksiz toplanması ve sorumluların hesap vermesi etkili soruşturma yükümlülüğünün gereğidir. Satı’nın ölümüne ilişkin hakikatin ortaya çıkarılmasını talep ediyor, adını ortak hafızamızda taşıyoruz.”

 

‘Soruşturma sonucu açığa çıkmalı’

 

“Havva Büşra Kural, 18 yaşındaydı. 2 Kasım 2026 tarihinde, babası Mustafa Kural ile birlikte evlerinde yaşamını yitirmiş halde bulundu. Ölüm nedenine ilişkin kesinleşmiş bir bilgi açıklanmadı. Havva Büşra’nın ölümünü, henüz açıklığa kavuşturulmamış koşullar üzerinden yorumlamıyoruz. Ancak 18 yaşındaki bir kadının hangi koşullarda yaşamını yitirdiğinin ortaya çıkarılması, gerekli adli ve tıbbi incelemelerin eksiksiz yapılması ve soruşturma sonucunun açıklığa kavuşturulması gereklidir. Havva Büşra’nın adını hafızamızda taşıyoruz.”

 

‘Etkili soruşturma talebi’

 

“4 Kasım 2026 tarihinde İzmir’in Bayraklı ilçesinde, denizde yaklaşık 30 yaşlarında olduğu değerlendirilen bir kadının cansız bedeni bulundu. Üzerinde kimlik belgesi bulunmadığı, cenazesinin kimlik tespiti ve otopsi işlemleri için İzmir Adli Tıp Kurumuna gönderildiği bildirildi. Ölümün nasıl gerçekleştiği henüz açıklığa kavuşmadı. Bir kadının adının henüz bilinmemesi, yaşamının ve ölümüne ilişkin hakikatin görünmez kalmasını haklı kılamaz. Kimliğinin tespit edilmesini, ölüm koşullarının bilimsel delillerle araştırılmasını ve soruşturmanın etkili biçimde yürütülmesini talep ediyoruz.”

 

‘Maddi gerçek açığa çıkmalı’

 

“Melek Altun, 44 yaşındaydı. Evinde 6 Kasım 2026 tarihinde yaşamını yitirmiş halde bulunduğu haberleştirildi. Kesin ölüm nedenine ilişkin doğrulanmış sonuç bulunmuyor. Farklı ilk değerlendirmelerin varlığı, maddi gerçeğin ancak eksiksiz bir adli incelemeyle ortaya konulabileceğini hatırlatıyor. Melek’in ölümüne ilişkin otopsi bulgularının ve ilgili delillerin birlikte değerlendirilmesini, belirsizliklerin giderilmesini ve soruşturmanın şeffaf biçimde yürütülmesini talep ediyoruz.”

 

‘Şüpheler giderilmeden dosya kapatılmamalı’

 

“Olessya Shudrina, 44 yaşındaydı. 6 Kasım 2026 tarihli haberde evinde erkek arkadaşı tarafından yaşamını yitirmiş halde bulunduğu, cenazesinin kesin ölüm nedeninin belirlenmesi için Bursa’ya gönderildiği ve erkek arkadaşının ifadesi alındıktan sonra serbest bırakıldığı aktarıldı. Ölümün nedeni henüz açıklanmadı. Olessya’nın ölümünün hangi koşullarda gerçekleştiğinin belirlenmesi, olay yeri bulgularının, adli tıp incelemelerinin ve ilgili beyanların birlikte değerlendirilmesini gerektiriyor. Herhangi bir kişi hakkında tek başına beyanlara bağlı kalarak değil, etkin bir soruşturmayla tüm şüpheler giderilmeden dosya kapatılmamalıdır. Olessya’nın adını ortak hafızamızda taşıyoruz.”

 

‘Varsayımlar değil, deliller esas alınmalı’

 

“Melek Kaval, evinde 7 Kasım 2026 tarihinde yaşamını yitirmiş halde bulundu. Melek’in ölümünün nedeninin belirlenmesi ve soruşturmanın gerekli bütün incelemeler tamamlanarak sonuçlandırılması önemlidir. Şüpheli olarak kayda geçen her ölümde olduğu gibi burada da varsayımların değil, delillerin esas alınmasını talep ediyoruz. Melek’in şüpheli ölümünün etkin bir soruşturmayla aydınlatılmasını talep ediyoruz.”

 

‘Kadınların yaşamı pazarlık konusu değildir’

 

Hikâyelerin okunmasının ardından konuşan İrem İlhan, sadece adalet için değil, cinsiyet özgürlükçü bir yaşam için de mücadele ettiklerini ifade etti. İrem İlhan, “Bir kadın maruz kaldığı şiddeti bildirdiği, korunmak için başvurduğu veya hakkında koruyucu ve önleyici tedbir kararı bulunduğu hâlde öldürülmüşse yalnızca failin değil, riski bildiği hâlde gerekli önlemleri almayan kamu görevlilerinin de hesap vermesini istiyoruz. Adalet, yalnızca katledilen bir kadının ardından değil, yaşayan bütün kadınlar için gereklidir. Buradan bir kez daha söylüyoruz: Kadınların yaşamı pazarlık konusu değildir. Şiddet kader değildir. Cezasızlık kabul edilemez. Unutmak bir seçenek değildir. Biz burada yalnızca kadınların ölümlerini saymak için değil; bu ölümleri mümkün kılan düzeni değiştirmek, kadınların yaşamlarını, sözlerini ve hakikatlerini savunmak için bulunuyoruz” dedi.

 

‘2 yıldır kimleri koruyorsunuz?’

 

Açıklamanın devamında sessizlik eylemi gerçekleştirildi. Eylemin ardından söz alan Rojin İçin Adalet Komisyonundan Dilan Ergül, “Rojin Kabaiş’e ne oldu diye 2 yıldır soruyoruz. Rojin’i katledenler korunuyor, aklanıyor. Kabaiş ailesi mücadelesinden vazgeçmediği için şiddet mesajları alıyordu. Hiçbir önlem alınmadı ve tehditler fiziki saldırıya dönüştü. Kabaiş ailesine saldırı, Rojin için yürütülen mücadeleye saldırıdır. 2 yıldır kimleri koruyorsunuz? Mücadele etmeye devam edeceğiz. Saldırılara karşı birlikte mücadele edeceğiz. Rojin için gerçek adaleti mutlaka sağlayacağız” dedi.

 

Açıklama, sloganlarla son buldu.